Natura
| Niektóre informacje zawarte w artykule wymagają weryfikacji. Zajrzyj na stronę dyskusji, by dowiedzieć się, jakie informacje budzą wątpliwości. |
Natura, przyroda – w najszerszym znaczeniu to świat, wszechświat. Termin ten obejmuje zjawiska świata fizycznego – zarówno nieożywionego, jak życia – w ogóle, bez szczególnego uwzględniania lub z wyłączeniem produktów działalności ludzkiej i ludzkiego oddziaływania na przyrodę.
Drugie znaczenie tego słowa to zbiór własności pierwotnych i charakterystycznych dla jakiegoś obiektu, procesu czy człowieka.
[edytuj] Wszechświat
Wszechświat w kosmologii to nazwa oznaczająca czasoprzestrzeń, która zawiera wszystkie obiekty materialne i energię, dostępne do obserwacji metodami bezpośrednimi lub pośrednimi poprzez teleskopy i inne przyrządy obserwacyjne. W tej chwili (2008) słowo wszechświat jest dla naukowców dwuznaczne. Zgodnie z ogólnie przyjętą teorią względności i opartej na niej teorii Wielkiego Wybuchu wiek Wszechświata szacuje się na 13,7 mld lat. Dla niektórych kosmologów obserwacyjnych, jest to sfera o promieniu około 4 × 1026 m (50 mld lat świetnych), z nami w centrum, a pojęcie ogólnej czasoprzestrzeni nie ma sensu. Dla niektórych fizyków teoretycznych, Wszechświat jest czasoprzestrzenią według modelu Wielkiego Wybuchu w małej skali (8 × 1026 m). Obecne pomiary jednorodności promieniowania tła wskazują, że Wszechświat jest prawdopodobnie płaski i będzie rozprzestrzeniał się w nieskończoność. Powszechnie dziś przyjętym modelem powstania i ewolucji Wszechświata jest model Wielkiego Wybuchu.
Astronomowie mówią również o wielu wszechświatach (jedynym domniemanym empirycznym potwierdzeniem ich istnienia jest funkcja falowa Hawkinga) - chociaż nie jest to zgodne z punktem widzenia pierwszej przedstawionej tutaj definicji. Mają wtedy na myśli twory, które (być może) istnieją w innej czasoprzestrzeni niż nasza (np. jest hipoteza, że każda czarna dziura jest zalążkiem nowego wszechświata). W tym sensie można więc mówić również o meta-Wszechświecie (lub wszech-wszechświecie) zawierającym wszystkie wszechświaty. O tę hipotezę oparty jest jeszcze jeden model powstania naszego Wszechświata, zwany teorią Wielkiej Kraksy.
[edytuj] Ziemia
Ziemia - trzecia w kolejności (licząc od Słońca) i piąta co do wielkości planeta Układu Słonecznego. Jest największą z planet skalistych w Układzie Słonecznym, a także jak dotychczas jedynym znanym miejscem występowania życia. Wokół Ziemi krąży jeden naturalny satelita - Księżyc oraz prawdopodobnie dwa księżyce pyłowe (księżyce Kordylewskiego) i znaczna liczba sztucznych satelitów. Stałą, stabilną orbitę posiada także planetoida 3753 Cruithne, która pozostając w rezonansie z orbitą Ziemi przez niektórych jest uważana za drugi księżyc Ziemi.
Ziemia ma właściwą masę i grawitację dla utrzymania atmosfery, która chroni przed szkodliwym promieniowaniem ultrafioletowym, a także pole magnetyczne chroniące przed pochodzącym ze Słońca promieniowaniem korpuskularnym. Oddalenie od Słońca jest właściwe dla utrzymania odpowiedniej temperatury. Uważa się, że czynniki te sprzyjały powstaniu życia na Ziemi.
- Całość świata przyrodniczego - zarówno jego część żywą (rośliny, zwierzęta, ludzie) jak i nieożywioną (minerały, planety, gwiazdy), wraz z prawami regulującymi funkcjonowanie tego świata. W tym sensie jest ten termin tożsamy z całym wszechświatem.
- Całość świata przyrodniczego przeciwstawioną światu kultury, a więc nie obejmującą wytworów człowieka, zarówno materialnych jak i niematerialnych: maszyny, budynki, ubiory, miasta, państwa, idee, poezja itd. W tym rozumieniu jest to stan pierwotny, prymitywny.
- Żywą część świata przyrodniczego, jednak zwykle z wyłączeniem ludzi - czyli świat roślin i zwierząt
- Ogół praw rządzących światem przyrody ożywionej lub ożywionej i nieożywionej razem wziętych. W tym sensie słowa "natura" używa się w takich pojęciach jak prawo naturalne, zjawiska naturalne itp.
- Charakter rzeczy - zbiór podstawowych, charakterystycznych lub wrodzonych cech właściwych dla danych przedmiotów czy zjawisk, np. natura człowieka - zespół cech właściwych zachowaniu ludzi albo "taka jest natura słońca, że nie pyta tylko świeci".
- Wrodzone predyspozycje behawioralne, które charakteryzują przedstawicieli danego gatunku, np. "zgodnie z wilczą naturą".
- Siłę, która kształtuje organizmy żywe, w szczególności człowieka - "natura obdarzyła go bystrym wzrokiem".
- Przedmioty, towary wykorzystywane jako środek płatniczy - "otrzymać zapłatę w naturze"
PrzyrodÄ™ dzielimy na:
- ożywioną (ludzie, bakterie, rośliny, planety, zwierzęta)
- nieożywioną (powietrze, skały, woda,światło słoneczne)
W naszym otoczeniu występują również wytwory działalności człowieka (domy, mosty, drogi)
[edytuj] Żywioły
| Znany astrofizyk: Bóg nie stworzył Wszechświata |
|
Nie ma miejsca na Boga w teorii powstania WszechÅ›wiata – ostatniÄ… wypowiedź wybitnego astrofizyka przytacza serwis bbc.co.uk.
|
| Groby i skalne ołtarze z I-IV wieku odkryto w Syrii |
|
Zespół wykutych w skale dużych starożytnych wnęk oraz rzymskich i bizantyjskich miejsc pochówku z I-IV w. n.e. odkryli w południowo-zachodniej Syrii tamtejsi archeolodzy - informuje serwis internetowy Global Arab Network.
|
| W Brzeziu odkryto łaźnię sprzed tysiąca lat |
|
W Brzeziu (Małopolska) w obrębie wczesnośredniowiecznej osady odkryto pozostałości po łaźni. Zdaniem badaczy, to unikatowe odkrycie w skali polskiej archeologii.
|
| Mikrobiologia 100 lat po Robercie Kochu |
|
W sto lat po śmierci jednego z pionerów mikrobiologii zagrażają nam nowe, antybiotykooporne szczepy bakterii - mówili uczestnicy konferencji naukowej "Mikrobiologia 100 lat po Robercie Kochu", zorganizowanej w Warszawie przez Polskie Towarzystwo Mikrobiologów.
|
| Oksytocyna nie jest "eliksirem prawdy" |
|
Oksytocyna, lek hormonalny, reklamowany jako "eliksir prawdy" nie wykazała w badaniach naukowych właściwości, które pozwalałyby wysnuwać wnioski o jej istotnym wpływie na proces decyzyjny u ludzi - poinformował portal New Scientist.
|